Melk moet niet

Melkrisico's?

Niet alleen is het misleidend om te doen geloven dat zuivel je zal beschermen tegen botbreuk op latere leeftijd (merk op dat campagnes à la “drink nu melk voor later” niet meer expliciet de link met sterke botten maken, wellicht omdat ze dat niet kunnen hard maken), maar veel zuivel consumeren heeft ook een aantal nadelen.

Intolerantie en allergie
Lactose-intolerantie is de onmogelijkheid van het lichaam om lactose, een suiker in melk, te verteren. Onder Europeanen, Amerikanen en Australiërs zijn de mensen die lactose-intolerant zijn in de minderheid, maar wereldwijd gezien is lactose-intolerantie met zo’n 75% van de wereldbevolking de norm. Symptomen zijn winderigheid, buikpijn en soms diarree.
Bij koemelkeiwitintolerantie is er, zoals het woord zegt, sprake van een intolerantie tegenover de eiwitten in koemelk, en bij koemelkallergie is er sprake van een allergische reactie op de eiwitten in melk. 

Calorieën
Drie glazen volle melk betekent 475 calorieën aan je voeding toevoegen - met halfvolle melk heb je er 360 bij (doorgaans wordt halfvolle of magere melk aangeraden door voedingsdeskundigen). Als ongeveer de helft van de bevolking in ons land te zwaar is, is het dan wel verantwoord om de consumptie van een dergelijk product aan te moedigen? Neem daarbij dat de meeste mensen veel te weinig groenten eten, en dat bijvoorbeeld donkergroene bladgroenten veel calcium bevatten. Een gezondheidsbeleid dat erop gericht is om mensen meer groenten te laten eten, slaat dus twee vliegen in één klap. Patrick Mullie, voedingsdeskundige verbonden aan de Vrije Universiteit Brussel: “we sterven niet aan calciumgebrek, maar aan overgewicht en hart- en vaatziekten. Het stimuleren van de zuivelconsumptie dient niet zozeer de volksgezondheid, maar wel bepaalde economische belangen.’1 

Vetten
Om de inname van verzadigde vetten te beperken, wordt halfvolle of magere melk aangeraden door voedingskundigen. Magere melk bevat weinig of geen vet, maar het ontvetten van melk betekent niet dat dit vet wordt weggegooid: jammer genoeg komt het meestal ergens in de voedselketen terecht en zal iemand het consumeren. Het vet dat uit de volle melk wordt gehaald, kan terechtkomen in allerlei andere producten, zoals kaas, snacks, gebak enzovoort. De hoge gehalten verzadigde vetten in kaas en melk spelen een rol bij een hoog cholesterolgehalte en hart- en vaatziekten.

Prostaat- en eierstokkanker?
Er is nog geen afdoende bewijs, maar volgens diverse onderzoeken zou de kans op prostaat en eierstokkanker verhoogd worden door hoge zuivelconsumptie. Een studie die de resultaten van twaalf andere studies analyseerde, kwam tot de conclusie dat de mannen met de hoogste zuivelconsumptie veertig procent meer kans hadden om prostaatkanker te ontwikkelen dan degenen met de laagste consumptie van zuivel.2 Ook de befaamde EPIC studie wijst erop dat een hoge inname van eiwitten en calcium uit zuivelproducten verband lijkt te houden met een hoger risico op prostaatkanker.3 Diverse studies wijzen ook in de richting van een verband tussen hoge zuivelconsumptie en een verhoogd risico op eierstokkanker.4 5

  • 1. EOS, juni 2011
  • 2. www.webmd.com/prostate-cancer/news/20051206/lots-of-dairy-linked-to-prostate-cancer
  • 3. www.ejcancer.info/article/S0959-8049(10)00703-3/abstract
  • 4. onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/ijc.21305/pdf
  • 5. www.ajcn.org/content/80/5/1353.full.pdf